Is een familiebed iets voor ons?

Samen slapen: traditie of trend?

In veel culturen is het vanzelfsprekend dat het hele gezin samen in één groot bed slaapt. Dit schept verbondenheid en geborgenheid – en is vanwege de beperkte ruimte vaak ook gewoon niet anders mogelijk. Ook hier wordt het concept van een gedeelde slaapplaats steeds populairder – wij zijn enthousiast geraakt over het onderwerp en produceren onze eigen familiebedden in verschillende maten met ons model "Swebe".

Maar welke oplossing is de juiste voor jou? Verschillende formaten, uitklapbare of uitschuifbare modellen en familiebedden met opbergruimte stellen je voor een keuze. In dit artikel leggen we uit wat een familiebed precies is, welke typen er zijn en welke voor- en nadelen een "co-sleeping bed" heeft.

Wat is een familiebed?

In wezen is "familiebed" geen vaste term. Het verwijst simpelweg naar het bed waarin het gezin samen slaapt. Vaak is dit het tweepersoonsbed van de ouders – dat al snel wordt omgetoverd tot familiebed wanneer de kleintjes 's nachts erbij komen. Uiterlijk bij het tweede kind wordt het echter al krap in een gewoon tweepersoonsbed.

Wij gebruiken de term daarom ook voor slaapoplossingen die speciaal zijn ontworpen zodat alle gezinsleden er comfortabel in passen – zonder dat iemand eruit valt of klem raakt tussen twee matrassen. Ideaal is één groot liggend oppervlak waarop groot en klein zich in alle richtingen kunnen uitstrekken.

De verschillende typen familiebedden

Het belangrijkste criterium bij het kiezen van het juiste familiebed is de beschikbare ruimte. Sommige slaapkamers zijn zo smal dat een XXL-familiebed er simpelweg niet in past. Met name in kleine woningen zijn creatieve ideeën nodig – om het bed te vergroten tot een slaapplaats voor het hele gezin, of om ruimte te vinden voor kleding en beddengoed.

Zo zijn er bijvoorbeeld familiebedden met opbergruimte in de vorm van bedladen. Je kunt het familiebed ook als stapelbed inrichten, waarbij de ouders beneden slapen en een (ouder) kind in een opbouw daarboven. Komen er meer kinderen bij, dan biedt een bedverlenging ruimte voor de kleintjes – als uitschuifbaar familiebed of in de vorm van een aanbouwbedje.

Familiebed – welke maat?

De vraag naar het type familiebed gaat hand in hand met die naar de maat. Dit hangt af van twee factoren: de beschikbare ruimte en de grootte van het gezin. Voor het slapen rekent men ongeveer 70 tot 90 cm breedte per persoon. Dit geldt ook voor kleine kinderen, omdat zij zich tijdens het slapen vaker bewegen en de extra ruimte bovendien oververhitting voorkomt.

De gangbare maten voor familiebedden liggen tussen 240x200 en 300x200 cm, met meerdere tussenmaten – zo biedt een familiebed van 240x200 cm comfortabel ruimte voor drie personen. Nog meer bewegingsvrijheid biedt een familiebed van 270x200 cm. Uiterlijk op de basisschoolleeftijd willen de meeste kinderen toch liever in hun eigen bed slapen, waardoor er ook voor de jongste gezinsleden weer ruimte vrijkomt. En als er geen verdere uitbreiding van het gezin meer komt, kun je het familiebed Swebe met ons uitbreidingsset ook weer ombouwen tot een gewoon tweepersoonsbed.

Als je het co-sleeping-concept ook met oudere kinderen wilt voortzetten, of als je meerdere peuters tegelijk hebt, dan is een echt groot liggend oppervlak aan te raden. Hiervoor is een familiebed vanaf 300x200 cm de juiste keuze. Een stapelbed als uitgebreid XXL-familiebed is een goed compromis dat oudere kinderen bovendien meer privacy biedt.

Familiebed: de voor- en nadelen

Een familiebed brengt veel voordelen met zich mee: mama of papa hoeft 's nachts niet op te staan als de kleintjes huilen. De kinderen kunnen zich op hun beurt dicht tegen hun ouders aanvlijen als levendige dromen of harde geluiden hen wakker maken.

Ook nachtelijk borstvoeding geven gaat in een familiebed gemakkelijker: de moeder kan simpelweg aanleggen en verder doezelen. Bovendien doet de nabijheid alle gezinsleden goed en versterkt het de onderlinge band. Volgens studies worden baby's minder vaak wakker en vallen ze sneller weer in slaap wanneer ze bij hun ouders in bed slapen.

Mogelijke nadelen

Wat veel jonge ouders weerhoudt van de keuze voor een familiebed, is de angst voor wiegendood (SIDS). Tot nu toe heeft echter geen enkel wetenschappelijk onderzoek een echt verband kunnen aantonen tussen de slaapvorm en het optreden van SIDS.

Afgezien van de angst voor wiegendood kunnen er nog andere argumenten zijn die tegen een co-sleeping bed pleiten. Zo kan een van de ouders zijn of haar nachtrust verstoord voelen. Vooral kinderen tussen twee en drie jaar bewegen zich tijdens het slapen veel, wat kan leiden tot vermoeidheid en onenigheid. Bovendien is het soms lastig de juiste matras te vinden: de ene partner slaapt graag zachter dan de andere, terwijl voor de allerkleinsten een harde ondergrond het veiligst is. Daar komt bij dat het beddengoed altijd in extra groot formaat moet zijn.

Tot slot is de aanschaf van een familiebed ook een kwestie van ruimte en budget. Wat de ruimte betreft zijn er verschillende mogelijkheden: van familiebedden met een vaste ligoppervlakte tot uitschuifbare modellen en stapelbedden met of zonder opbergruimte. Bijzonder voordelig zijn familiebedden waarbij het bedframe enkel bestaat uit een lattenbodem op poten. Voor een stijlvolle en strakke oplossing die zorgt voor een verkwikkende nachtrust, is ons familiebed "Swebe" van duurzaam massief hout een uitstekende keuze.

Co-sleeping is een kwestie van afwegen

Naast deze voor- en nadelen kunnen er persoonlijke redenen zijn die voor of tegen het samen slapen pleiten. Het is het beste om zelf een lijstje te maken en samen met kinderen en partner te bespreken of een familiebed de juiste keuze voor jullie is.

Familiebed? Maar wel veilig: waar je op moet letten bij co-sleeping

Hoe enthousiast we ook zijn over co-sleeping voor gezinnen, we zijn ons er uiteraard van bewust dat er om veiligheidsredenen een aantal voorzorgsmaatregelen genomen moeten worden. Zo is een valbeveiliging voor de ligoppervlakte onmisbaar als één of beide zijden van het familiebed niet direct tegen de muur staan.

Zo kun je 's avonds gerust de kamer verlaten als de kleintjes slapen en jij nog dingen te doen hebt. En je slaapt rustiger als je weet: hoe onrustig mijn kind ook slaapt, het kan niet uit bed vallen. Met name als er twee kleine kinderen zijn, is een valbeveiliging onmisbaar. Want om het co-sleeping bed voor iedereen veilig te maken, moet er altijd een volwassene tussen twee kinderen liggen – en daarmee slaapt een kind onvermijdelijk aan de buitenkant.

Veiligheid van baby's in het familiebed

Om baby's veilig te laten slapen in het familiebed, is het belangrijk om dekens en kussens zoveel mogelijk te vermijden. De baby zelf slaapt het best in een slaapzak, zonder extra deken of dergelijke. Belangrijk is ook dat het kind niet in een kier tussen de matrassen kan glijden, en dat de ondergrond zo hard en ademend mogelijk is – een waterbed is niet geschikt als familiebed. Een eenvoudig houten frame of een strak familiebed van massief hout is een veel betere keuze en draagt bovendien bij aan een gezond binnenklimaat.

Verder belangrijk op het gebied van veiligheid:

• Als een ouder overmatig alcohol of medicijnen heeft ingenomen, mogen ouders en kinderen niet samen in het familiebed slapen (meer informatie hier).
• Rokers mogen niet met hun kinderen in het co-sleeping bed slapen, omdat kinderen via de lucht schadelijke stoffen kunnen opnemen.
• Baby's moeten op hun rug slapen en mogen niet te warm worden ingepakt.
• De ideale slaaptemperatuur voor baby's ligt tussen 16 en 18 °C.

Met name om de laatste reden geldt: hoe meer ruimte het familiebed biedt, hoe beter.

Conclusie: We like

Wij van ekomia zijn grote fans van familiebedden. Met ons model "Swebe" hebben we een bed ontworpen waarvan de minimalistische stijl in elke slaapkamer past. Het stevige frame van massief hout biedt een stabiele, veilige slaapondergrond voor groot en klein.

Toch is het duidelijk: de beslissing voor of tegen een familiebed moet je zorgvuldig samen bespreken. De behoeften van alle gezinsleden moeten immers worden gerespecteerd. Als de keuze valt op het co-sleeping bed, is de volgende stap het kiezen van het juiste model.

Kleinere ruimtes vragen mogelijk om flexibelere oplossingen – zoals bedden met opberglade, aanbouwen of zelfs een stapelbedconfiguratie. Tot slot: neem onze veiligheidstips ter harte, zodat ook de allerkleinsten veilig en rustig de hele nacht kunnen doorslapen.