Duurzaam bouwen: het strobalenhuis met interieur van ekomia

Kort over ons: Wij zijn Yarima en George, 27 en 31 jaar oud. Sinds december 2020 wonen we samen met onze honden Emmie und Winston vlakbij Zürich in een ecologische nieuwbouwwijk. Ons appartement op de begane grond is 72 vierkante meter groot, verdeeld over 3 kamers.

Wat is er zo bijzonder aan jullie nieuwe woning?

Het bijzondere aan deze wijk is dat het de eerste strobalenwijk van Zwitserland is. Concreet betekent dit dat een laag van ca. 1 meter gedroogd, lokaal stro de buitenmuren isoleert. De binnenmuren zijn van hout, waarbij telkens één muur per kamer is afgewerkt met wit, ademend moeraskalkpleister. Aan de buitenkant is de houten bekleding afgerond met een gevel van kalkpleister.

Hoe zijn jullie op dit bouwproject attent geworden?

Hiervoor woonden we ook in een grote nieuwbouwwijk. Alles bestond voornamelijk uit beton – in de zomer bloedheet en in de winter weinig uitnodigend en koel. We kenden ecologische woonvormen al van diverse vakanties. Tijdens de lockdown in maart 2020 werden we ons er sterker dan ooit van bewust hoe erg we verlangden naar een huiselijkere plek met comfortabele materialen – voornamelijk hout. Zoals het toeval wilde, kon je je in het voorjaar van 2020 aanmelden voor een woning in de strobalenwijk.

Wat betekent ecologisch bouwen?

Ecologisch bouwen betekent in de kern dat vrijwel alle bouwmaterialen op een grondstofbesparende en milieuvriendelijke manier worden gewonnen. De bouwmaterialen staan bovendien dicht bij de natuur en dragen bij aan het welzijn van de bewoners en het milieu. Samen met het vermijden van kunstmatige of zelfs giftige stoffen, moet een eventuele sloop van het gebouw volledig recyclebaar zijn. Veel conventionele gebouwen zijn zo ontworpen dat het gebruik ervan zo min mogelijk energie kost. Hierbij wordt vaak de 'grijze energie' over het hoofd gezien – de energie die nodig is om de bouwmaterialen, zoals beton, te produceren.

Hoe belangrijk is het minimaliseren van het woonoppervlak bij ecologisch bouwen?

De meeste ecologische gebouwen streven naar een optimaal gebruik van het woonoppervlak om de energie-efficiëntie en het verbruik van hulpbronnen nog verder te verbeteren. Een kleine woonvorm wordt per definitie gekenmerkt door een maximaal woonoppervlak van circa 40 vierkante meter per persoon. Hierbij is het bijzonder belangrijk om de ruimtes zo slim mogelijk te benutten – kamers waarin je het minst verblijft, krijgen het kleinste oppervlak. Zo is onze badkamer bijvoorbeeld slechts 5 vierkante meter groot, terwijl ons woon- en eetgedeelte 35 vierkante meter beslaat. Een andere optimalisatie van het woonoppervlak in onze wijk zijn de grote woonkamerramen – deze zijn over de gehele breedte van de buitenmuur geplaatst en bieden naast een zitplaats in het raam ook nog een in de muur geïntegreerde boekenkast.

Is de duurzaamheid van de materialen wel voldoende? Is het gevaar voor ongedierte hoger dan bij steen en beton?

Ecologische gebouwen zijn qua duurzaamheid minstens gelijkwaardig aan conventionele gebouwen. Ze moeten immers voldoen aan bepaalde wettelijke minimumeisen, zoals duurzaamheid en brandwerendheid. Omdat het stro volledig gedroogd is en luchtdicht in de muren is verwerkt, bestaat er geen gevaar voor ongedierte.

Hoe wordt er tijdens de bouw en ook later energie bespaard?

De Zwitserse bouwwet staat toe om het volledige dakoppervlak te voorzien van zonnepanelen. Deze zorgen voor voldoende stroom en leveren overtollige energie terug aan het lokale elektriciteitsnet.

Hoe wordt er zo effectief mogelijk geïsoleerd zonder synthetische materialen zoals piepschuim te gebruiken?

De isolatie bestaat, zoals hierboven beschreven, uit circa 1 meter dik stro – dit garandeert alle eigenschappen die gangbare isolatiematerialen ook hebben. Als feitelijk bijproduct kan stro op deze manier zelfs geüpcycled worden en is het volledig biologisch afbreekbaar.

Hoe wordt een zo laag mogelijk waterverbruik gegarandeerd?

De water- en warmtevoorziening van onze woonwijk is conventioneel. Alleen een app helpt bij het tracken van het water-, warmte- en stroomverbruik. Andere ecologische gebouwen beschikken onder andere nog over regenwatercollectoren of pelletkachels.

Om het interieur ook ecologisch in te richten, hebben jullie voor ekomia gekozen. Wat heeft jullie overtuigd?

Onze voormalige buren hadden al een ekomia-bed, dat ons optisch erg aansprak. Daarnaast vonden we het belangrijk dat onze meubels gemaakt zijn van hout uit duurzaam beheerde bossen. De combinatie van strakke lijnen, eenvoud en de massieve uitstraling heeft ons overtuigd. Tot slot vonden we de kleine maar fijne selectie aan onderling combineerbare meubelstukken geweldig en perfect geschikt voor onze nieuwe woning.

Waar letten jullie het meeste op bij de aankoop van inrichtingsvoorwerpen?

Inrichtingsvoorwerpen moeten zowel ons als het lichte karakter van de woning weerspiegelen. Ze moeten duurzaam zijn en goed in de woning integreren. In combinatie met een zekere aanwezigheid in de ruimte, belichaamt een meubelstuk voor ons gezelligheid en welzijn.

Welke producten van ekomia hebben jullie gekocht en hoe zijn deze in jullie huis geïntegreerd?

Voor de slaapkamer hebben we gekozen voor het bed Lade, de kledingkast Enorm L en de commode Enorm. Naast het bed Lade hangt ook nog het nachtkastje Swebe, dat aan de muur wordt bevestigd. Het bed was voor ons bijzonder belangrijk omdat het bestelbaar is met een lengte van 2,20 meter. De kleuren van de meubels integreren naadloos met het hout van de plafonds en muren. Bezoekers vragen ons vaak of deze meubels al bij de woning hoorden. In de eetkamer hebben we gekozen voor een eettafel Form A, evenals een zitbank en krukken Form F van licht kernbeuken. De meubels harmoniëren perfect met het beukenhout dat in de deurkozijnen en grote ramen is verwerkt. De optie om alle maten, inclusief de hoogte, zelf te bepalen, stelde ons in staat om een tafel samen te stellen die aan onze behoeften voldoet. De zitbank kunnen we ruimtebesparend onder de tafel schuiven als we hem niet gebruiken.